

निन्द्रा आउँदैन रात ढल्दैछ म के गरूँ ?
आगो बल्दैन जीवन जल्दैछ म के गरूँ ?
तप्प तप्प चुहिने कर्कलाको पानीजस्तै
सम्झनाको ऐठनले छल्दैछ म के गरूँ ?
प्रेम र अहिंसाबाट नै मानवताको विकास हुन्छ
प्रत्येक जीवजन्तु प्राणीमा भगवानको बास हुन्छ
एउटै मन एउटै आत्मा बाँच्ने रहर पनि उस्तै
तर पनि जीवजन्तु स्वाद कै लागि गास हुन्छ ।

जो जस्तो छ बरै त्यसैमा रमाउन देउ
चड्न खोज्दैछ कोहि हात समाउन देउ
के लानु छ र कहाँ नतान खुट्टा कसैका
कमाउछ भने उ इतिहास कमाउन देउ ।
मुस्कानले सधैँ मन उज्यालो हुन्छ जोरदार बात छ
एक पल्ट खुट्टामुनि झुकेर हेर त अझै मेरो हात छ
अगाडि बढ्दै जानु बाटामा काँडाको पर्वाह नगरी
बोकेको मृगले बाछो मार्दैन जहाँ घमण्डको खात छ ।
– ममता मृदुल
म आजभोलि भुइँमा छरपस्ट छिरोलिएको छु
तातो खरानीको काँचो पात झैँ पिरोलिएको छु
अलमलमा छु खासै गन्तब्य भेट्याउन नसकेर,
दो मन भएर कुईनेटो र घुम्तीमा बिरोलिएको छु
– शंकर ज्ञवाली
अनि पो चिनिन्छ मान्छे व्यवहार हेरेर
गर्न छोडिदिनुहोस् संगत अनुहार हेरेर
धेरै कुरा त आफैले भोगेर सिक्नु पर्छ
केही कुरा सिक्नु होस् संसार हेरेर !
– अर्जुन अधिकारी
एउटा मच्छ्ड सदा मेरै आसपास घुमिरहन्छ
कराउँछ चिची गरि अनि कानमा घुसिरहन्छ
गर्दिन वास्ता कसै भन्दा पनि आइ मेरै समीप
खान्छ मेरै दिमाग अनि मासु मेरै लुछिरहन्छ ।
– दुर्गाकिरण तिवारी

घाउ दिनेले मलहम दिनुको के अर्थ
दिदै नदिनेले कम दिनुको के अर्थ
जिब्रो थुतेर बोल्न लगाएजस्तो गरी
निब भाँचेर कलम दिनुको के अर्थ ।

नसोध्नुस् खै के दियो गणतन्त्रले
हिजोको वाचा बिर्सियो गणतन्त्रले ।
कसैलाई गज्जवको जागिर दियो
कसैलाई शत्रु सम्झियो गणतन्त्रले ।
तुम हर बक्त कहते हो ‘हम सैनिक बल से जीते हैं’
दूर से ही कोई बोलता है ‘हम नैतिक बल से जीते हैं,
दुनिया का हर इंसान आवाज बुलन्द कर कहता है–
‘सत्यमेव जयते’ मन्त्रद्वारा ही वैदिक बल से जीते हैं
– केशवराज आमोदि
मिल्दैन तिमीसँग साथ भनी छोड्यो उसैले
आफ्नो औकात आफैले बोल्यो उसैले
तिम्रो अहंकारवादी चिन्तन देख्छन् सबैले
आफ्नै आनीबानीको पोल खोल्यो उसैले ।
– देवकी तिमिल्सिना समीक्षा
आउँदो रहेछ समय समयमा उडाइ लैजाने हुरी
कसैले ममात्र हो भनि नगरे हुन्छ धेरै चुरीफुरी
समयसँगै बडारबुडुर हुने रहेछ सबथोक यहाँ
यसो गर्ने जेन्जीलाई धन्यवाद दिउँ मुरीका मुरी
– पवनकुमार बुढाथोकी


ती नजरमा मेरै निम्ति उर्लिएको प्यार देखें
दुनियाँमा अरूको भन्दा फरक आफ्नो यार देखें
मायाँबिना वसन्ती मरूस्थल झैं उजाड हुन्छ
तिमीमा नै मैले मेरो जिन्दगीको सार देखें ।
सत्मार्गमा हिड्ने गरौं साक्षी राखी आत्मा
देव, दानव के बन्ने हो मान्छेकै छ हातमा
आस्था नै त रैछ आखिर ईश्वर भन्नु पनि
खोजौं आफ्नै हृदयको भित्र परमात्मा ।
– गंगा आचार्य
मनभरि पीडा वेदना खात बनेर आउँछ
ठीक त्यही बेला दिन रात बनेर आउँछ
जब सम्झन्छु आमा, देश अनि सन्तान
नयनबाट मेरा आँसु वर्षात बनेर आउँछ ।
– शारदा पौडेल, स्पेन
मेरो देश तेरो देश भन्दै हिड्छन यहाँ कति
बस्दै हेर्दछन् देशमा, बिग्रिएको चाल जति
काम असल भए, अघि सर्दै फुर्ति देखाउँदै
फोहोरी खेलखेल्छन् कुर्सी थाम्दै जाली कति ।
– चन्द्रकला आचार्य
समयको महत्व बुझे भविष्यमा राम्रो काम बन्छ
एकलव्य जस्तो विद्यार्थीको संसारभरि नाम बन्छ
अनुशासित अनि आज्ञाकारी हुनुपर्छ विद्यार्थीहरू
वशिष्ठजस्तै गुरू पाएमा विद्यार्थी पक्कै राम बन्छ
– अरूण कुमार भुलेल, कालेबुङ
ओहो, सज्जनको बाटै अबरूद्ध छ
यहाँ फटाह नै फटाह बिरूद्ध छ
धेरै भयो हाम्रो प्यारो बुद्धभूमिमा
मरणासन्न अवस्थामा बुद्ध छ ।
यो समय सबैभन्दा भ्रष्ट सावित भयो
यो समय सबैभन्दा असक्षम सावित भयो
इतिहासमै कलङ्कको कालो टिका लगायौ सरकार
यो समय सबैभन्दा नालायक सावित भयो ।

झुक्न हुन्न सगरमाथा झैं अग्लिएका शीरहरू
सम्याउँदै लानुपर्छ हामीले असहमतिका भीरहरू
समयमै समझदारी, बिबेक र बुद्धि पु¥याएर
फर्काउँदै आफ पट्टि पनि जिम्मेवारीका तीरहरू ।

पहिलो भेटमा अलिकति लजाएकी थिईन्
मेरो मायाँ मन मुटुमा सजाएकी थिईन्
नियालेर हेरूरहुँ लाग्ने सधैं उनकै प्रतिबिम्ब
दौडिरहेको यो मनलाई कजाएकी थिईन् ।